આજથી સંસદનું બજેટ સત્ર શરૂ થઈ રહ્યું છે. રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુનું ભાષણ નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ પણ સંસદમાં આર્થિક સર્વે રજૂ કરશે. આ પછી આવતીકાલે એટલે કે 1 ફેબ્રુઆરીએ કેન્દ્ર સરકાર સંસદમાં બજેટ રજૂ કરશે. વર્તમાન મોદી સરકારના બીજા કાર્યકાળનું આ છેલ્લું પૂર્ણ બજેટ હશે. કારણ કે 2024ના મે મહિનામાં લોકસભાની ચૂંટણી યોજાવાની છે. તેથી, તે પહેલા સરકાર 2024માં માત્ર વચગાળાનું બજેટ રજૂ કરી શકશે. જ્યારે ચૂંટણી બાદ સંપૂર્ણ બજેટ રજૂ કરવામાં આવશે.
આ વર્ષે 2023માં 9 રાજ્યોમાં વિધાનસભાની ચૂંટણી પણ યોજાવા જઈ રહી છે, જેને 2024ની સામાન્ય ચૂંટણી પહેલા સેમીફાઈનલ માનવામાં આવી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં, એવી અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે કે આ પૂર્ણ સમયનું બજેટ ચૂંટણીની મોસમ સાથે રજૂ કરવામાં આવી શકે છે. જેમાં તમામ વર્ગો માટે ચોક્કસપણે કંઈક હશે જેથી તેઓ સરકારના કામકાજથી ખુશ રહી શકે.
વાસ્તવમાં, કેન્દ્ર સરકાર પર મધ્યમ વર્ગથી લઈને ખેડૂતો, મજૂરો, યુવાનો, વિદ્યાર્થીઓ, વડીલો અને મધ્યમ વર્ગ સુધી તેની છબીને વધુ મજબૂત કરવાનું દબાણ છે. આવી સ્થિતિમાં, અટકળો લગાવવામાં આવી રહી છે કે કેન્દ્ર સરકાર તમામ વર્ગોને ખુશ કરવા માટે આ બજેટમાં ઘણી લોકશાહી જાહેરાતો કરી શકે છે. આ સાથે દેશ આર્થિક વિકાસની ગતિને વેગ આપવા માટે મૂડી ખર્ચમાં પણ નોંધપાત્ર વધારો કરી શકે છે. જો કે, આ સમયગાળા દરમિયાન સરકાર પર રાજકોષીય દબાણ રહેશે કે બજેટમાં આપેલા વચનો પૂરા કરવા માટે નાણાં ક્યાંથી આવશે. આ સાથે સરકાર સામે રાજકોષીય ખાધ ઘટાડવાનો પડકાર રહેશે.
તે જ રીતે, સરકાર માટે બજેટ દરમિયાન વધતી જતી મોંઘવારીને નિયંત્રિત કરવાનો પડકાર રહેશે. વાસ્તવમાં સામાન્ય જનતા મોંઘવારીથી ખૂબ જ પરેશાન છે. છેલ્લા એક વર્ષમાં મોંઘવારીએ સામાન્યથી લઈને વિશેષ સુધીના તમામ વર્ગને પરેશાન કર્યા છે. પેટ્રોલ-ડીઝલથી લઈને સીએનજી-પીએનજી, ખાદ્યતેલ, લોટ-ચોખા તમામના ભાવ સાતમા આસમાને છે.
પક્ડ ફૂડ આઈટમ (ખાદ્યપદાર્થો) પર જીએસટીમાં વધારો કર્યા બાદ મોંઘવારીએ સામાન્ય લોકોની કમર તોડી નાખી છે. ફુગાવાને નિયંત્રણમાં રાખવા માટે, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયાએ લોન મોંઘી કરી છે. જેના કારણે હોમ લોનની EMI મોંઘી થઈ ગઈ. જેની સીધી અસર સામાન્ય લોકોની બચત પર પડી છે. તેથી મોદી સરકાર પર બજેટ દ્વારા મધ્યમ વર્ગને રાહત આપવાનું સૌથી મોટું દબાણ છે.
